Terwijl vandaag alle ogen zijn gericht op de Glazen Koets, de Troonrede, politici en de traditionele hoedenparade, wordt achter de schermen hard gewerkt om Prinsjesdag vlekkeloos te laten verlopen. Schoonmakers behoren daarbij tot de medewerkers die nauwelijks in beeld komen, maar wel noodzakelijk zijn om zo’n omvangrijke dag mogelijk te maken.
Prinsjesdag betekent voor schoonmaakmedewerkers werken in een omgeving waarin vrijwel niets aan het toeval kan worden overgelaten. De Koninklijke Schouwburg, waar koning Willem-Alexander vandaag de Troonrede uitspreekt, ontvangstruimten, kantoren en andere locaties moeten voor de komst van het Koninklijk Huis, ministers, Kamerleden, genodigden en media op orde zijn.
Veel werkzaamheden vinden plaats voordat de officiële plechtigheden beginnen. Vloeren, entrees, trappen, toiletten, gangen en ontvangstruimten krijgen extra aandacht. Op plaatsen waar honderden mensen samenkomen, is bovendien gedurende de dag schoonmaak nodig. Toiletten moeten worden gecontroleerd, afval moet worden verwijderd en onverwachte vervuiling moet snel worden aangepakt.
Dat klinkt als regulier schoonmaakwerk, maar Prinsjesdag stelt andere eisen. Schoonmakers werken tussen beveiligingsmaatregelen, afgesloten gebieden, bezoekersstromen en strakke tijdschema’s. Vandaag zijn grote delen van het Haagse centrum tijdelijk afgesloten. Ook de Koninklijke route tussen Paleis Noordeinde en de Koninklijke Schouwburg is streng gereguleerd. Dat betekent dat schoonmaakwerk vooraf goed moet worden gepland en medewerkers niet altijd op ieder gewenst moment overal terechtkunnen.
Na afloop begint een volgende fase. Waar grote aantallen bezoekers zijn geweest, moeten locaties opnieuw worden schoongemaakt en klaargemaakt voor normaal gebruik. Ook buiten blijft na een druk evenement werk achter. Bekers, verpakkingen en ander afval moeten worden verwijderd zodat het centrum weer snel zijn normale aanzien krijgt.
Voor de schoonmaakbranche laat Prinsjesdag daarmee goed zien hoe belangrijk schoonmaak is voor grote evenementen en representatieve locaties. De schoonmaker is meestal niet degene die tijdens de televisie-uitzending in beeld verschijnt. Juist wanneer het werk goed wordt uitgevoerd, valt het nauwelijks op.
Opvallend genoeg krijgt het schoonmaakvak deze Prinsjesdag toch een zichtbaar gezicht. Rijksschoonmaker Alexandrina Brito dos Santos uit Den Haag woont vandaag de Troonrede bij als gast van SP-Kamerlid Sandra Beckerman. Beiden hebben aangekondigd een gele schoonmaakhandschoen te dragen als protest tegen voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid.
Daarmee komt het werk van schoonmakers voor één keer letterlijk tussen de politieke hoofdrolspelers terecht.
Voor schoonmaakwerkgevers is Prinsjesdag ondertussen vooral een voorbeeld van wat hun medewerkers dagelijks leveren: vroeg beginnen, flexibel inspelen op omstandigheden, werken onder tijdsdruk en ervoor zorgen dat anderen een representatieve en schone omgeving aantreffen.
Wanneer vanmiddag de camera’s weer verdwijnen en de gasten naar huis gaan, is het werk daarom nog niet afgelopen. Dan zijn het opnieuw onder anderen de schoonmakers die ervoor zorgen dat na alle Haagse pracht en ceremonie alles weer schoon wordt achtergelaten.
Tekst: Redactie SIEV Dagblad.
