Onlangs vond bij Creative Valley een inspirerende ontbijtsessie plaats over groene arbeidsvoorwaarden, georganiseerd door Green Business Club Utrecht (GBCU) in samenwerking met Holla Legal & Tax.
Onder het genot van een heerlijk ontbijt deelden Ralph Jan van der Ham en Carmen Aarns, arbeidsrechtadvocaten bij Holla, inzichten over hoe arbeidsvoorwaarden kunnen bijdragen aan een groenere toekomst. De aanwezigen vertelden over hoe hun organisaties dit thema aanpakken en konden terecht met vragen.Tijdens de sessie legden Ralph Jan en Carmen uit wat groene arbeidsvoorwaarden precies zijn: regelingen of voordelen binnen een arbeidscontract die duurzaamheid en milieubewust gedrag stimuleren. Ze benadrukten dat dergelijke maatregelen niet alleen goed zijn voor de aarde, maar ook kostenbesparend en aantrekkelijk kunnen zijn voor werkgevers én werknemers. Bovendien sluiten ze aan bij de wensen van jongere generaties, voor wie werk en waarden idealiter verbonden zijn. Ook helpen ze organisaties te voldoen aan steeds strengere duurzaamheidsregels.
Vijf categorieën van arbeidsvoorwaarden
Carmen lichtte vijf hoofdcategorieën toe waarin organisaties duurzame keuzes kunnen maken:
- Thuis: stimuleren van thuiswerken of het bieden van een klimaatbudget voor woningverduurzaming.
- Mobiliteit: hogere reiskostenvergoeding voor OV, elektrische leasefietsen in plaats van auto’s, en alleen elektrische bedrijfswagens.
- Kantoor: denk aan hergebruik van meubels, recycling, meer plantaardige catering.
- Sociaal: extra tijd verlofdagen voor medewerkers die duurzaam op vakantie gaan, vrijwilligerswerk onder werktijd.
- Financieel: duurzame pensioenbeleggingen en milieuvriendelijke kerstpakketten.
Elke maatregel kan worden aangepast aan de cultuur en mogelijkheden van de organisatie.
Juridische kant van vergroening
De implementatie van groene arbeidsvoorwaarden kent vanzelfsprekend een juridische dimensie. Volgens Ralph Jan is goede communicatie hierbij essentieel. Werkgevers kunnen de wensen van werknemers onderzoeken middels bijv. een survey en het is altijd wenselijk om de ondernemingsraad (OR) te betrekken. Wijzigingen met wederzijds goedvinden is de makkelijkste weg. Een eenzijdige wijziging van arbeidsvoorwaarden mag alleen bij een ‘zwaarwichtig belang’ – duurzaamheid alleen is volgens huidige jurisprudentie nog onvoldoende, al beweegt de rechtspraak langzaam die kant op. Daarnaast kan een wekgever zich beroepen op zogeheten ‘goed werknemerschap’. Toch werkt een positieve stimulans meestal beter dan verplichtingen. Bij nieuwe medewerkers biedt de precontractuele fase een goed moment om afspraken over duurzaamheid vast te leggen. Bij bestaande werknemers kan dit lastiger zijn, zeker als een cao van toepassing is.
Praktijkvoorbeelden uit de zaal
De aanwezige organisaties deelden inspirerende voorbeelden:
De host van de ontbijtsessie, Creative Valley, biedt medewerkers twee dagen tijd voor vrijwilligerswerk en beloont met extra vakantiedagen voor duurzaam reizen. Andere organisaties experimenteren met deelvervoer, businesscards voor treinreizen of mede-eigenaarschap voor werknemers om betrokkenheid te vergroten. Ralph Jan benadrukt hoe organisaties bij het invoeren van dergelijke initiatieven kunnen inspelen op de mogelijkheden en eigenschappen van het bedrijf en onderbouwt dit met een voorbeeld; bij het stijgen van de energieprijzen maakten veel bouwbedrijven materiaal beschikbaar voor werknemers om hun woningen te verduurzamen. Dit haalde energierekeningen voor medewerkers omlaag en vormde een mooie duurzaamheidsslag voor de bedrijven.
Het kan lastig zijn om te toetsen of werknemers daadwerkelijk gebruik maken van de duurzame opties die hen geboden worden. Een lease-fietscontract alleen is bijvoorbeeld niet genoeg om aan te tonen dat mensen ook echt op de fiets naar kantoor komen. Het advies: blijft steeds ‘verleiden’ in plaats van verplichten: geef medewerkers een positieve stimulans, maak het ze makkelijk en communiceer helder over de bedoeling van nieuwe regelingen.
Toekomst en verplichtingen
De urgentie om te vergroenen neemt toe. Overheden zullen de komende jaren strenger toezien op duurzaamheidsregels, en ook banken kunnen in de toekomst sancties opleggen aan bedrijven die klimaatrisico’s vormen. Ralph Jan benadrukte dat bedrijven die nu al investeren in groene arbeidsvoorwaarden, straks voorlopen in aanbestedingen en beter voorbereid zijn op toekomstige eisen. Holla Legal & Tax hecht om die reden waarde aan de CO2-neutraliteit van hun pand, wat een relevante factor vormt, bijvoorbeeld bij overheidsaanbestedingen. De groene investeringen leveren dus indirect geld op.
Afsluiting
De ontbijtsessie maakte duidelijk dat vergroening van arbeidsvoorwaarden niet alleen een morele keuze, maar ook een strategische noodzaak is. Met creativiteit, goede communicatie en juridische zorgvuldigheid kunnen organisaties hun personeelsbeleid toekomstbestendig én duurzaam maken.
Na een korte afsluiting genoten de deelnemers van de overgebleven hapjes en drankjes en was er gelegenheid tot het uitwisselen van ervaringen en vragen. Projectleider Ramona van Silfhout van de werkgroep Groen Leven deelde de ‘Menukaart Groene Arbeidsvoorwaarden’ uit die inspiratie biedt aan organisaties die werk willen maken van dit thema. Ralph Jan en Carmen van Holla Legal & Tax geven aan open te staan voor het verstrekken van extra informatie of hulp.
Meer informatie
Wil je meer weten? Neem contact op met Ramona van Silfhout via groenleven@greenbusinessclub.nl.
De GBCU Ontbijtsessie is mede mogelijk gemaakt door: Ondernemersfonds Utrecht
Bron: Green Business Club.
