Personeelstekort bij bedrijven: meer inzet op automatisering

Van de bedrijven in Nederland heeft 64% last van personeelstekort. Robotisering en AI-ondersteuning werd het meest ingezet bij grote bedrijven in de informatie en communicatie. In april gaven de meeste bedrijven aan meer in te zetten op automatisering. Dat blijkt uit de Conjuctuurenquête Nederland van het CBS, gehouden met MKB-Nederland, VNO-NCW, KVK en het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB).

Kleinbedrijf beperkt productie vanwege personeelstekort

Voor 30% van alle bedrijven is de inzet van automatisering de belangrijkste maatregel om personeelstekort op te vangen. Bij het kleinbedrijf is de beperking van productie de oplossing voor het personeelstekort. Veel bedrijven gaven een jaar geleden nog aan dat ze het aantrekkelijker maken om bij hen te werken.

Deze trend is al langer gaande, want ook in 2025 kampten veel bedrijven met personeelstekort. Een gevolg hiervan is dat ondernemers zelf langere dagen maken en meer bijspringen. Dit zorgt er onder meer voor dat de groei van bedrijven onder druk komt te staan. We schreven al eerder over personeelstekort in dit artikel.

Minder focus op aantrekkelijk werkgeverschap

In vrijwel alle bedrijfstakken is er meer ingezet op automatisering, vanwege de toename van het personeelstekort. Alleen Cultuur, Sport en Recreatie is hierin gedaald. Bij Informatie en Communicatie is de toename het grootst ten opzichte van een jaar geleden. Hierbij steeg het van 28,5% in 2025 naar 44,1% in 2026. Daarnaast hebben bedrijven minder de focus op het aantrekkelijk maken van werken bij hen. Dit is bij bijna alle bedrijfstakken afgenomen namelijk.

Ondernemers kiezen voor verbetering arbeidsproductiviteit

Ondernemers richten zich meer op het verbeteren van de arbeidsproductiviteit door de krapte op de arbeidsmarkt. Ruim 75% van de ondernemers doet dit. Het grootbedrijf zit hierin op 85% en het mkb op 71%. De meest genoemde maatregelen zijn: investeren in technologie en automatiseren en efficiënte processen invoeren. Het mkb zet het meest in op optimalisatie van bestaande werkomgeving en faciliteiten.

Een belemmering voor het verhogen van de productiviteit is voor veel ondernemers het gebrek aan personeel (30%) en externe factoren als economische onzekerheid (27%). Ook is die belemmering ten opzichte van een jaar geleden, groter geworden. Ook hoge kosten en gebrek aan innovatieve oplossingen komen aan bod als belemmering.

Hoe zorg jij voor een efficiënte werkomgeving en verhoog je de productiviteit?

Om op de werkvloer een verandering teweeg te brengen in de productiviteit, zijn er een aantal zaken waaraan je kunt denken. Zo is er een toolkit ontwikkeld vanuit het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, waarin praktische tips staan om je productiviteit op de werkvloer te vergroten.