Uit een recent representatief onderzoek van het RTL Nieuwspanel in samenwerking met De Ondernemer en RTL Z blijkt dat één op de tien ondernemers in Nederland momenteel te maken heeft met ernstige financiële problemen, en dat bij 3 procent van deze ondernemers het voortbestaan van het bedrijf direct wordt bedreigd. De coronacrisis speelt hierbij een opvallend grote rol.
Door Bart Bakker
Coronaschulden: erfstuk van een crisis
Hoewel de acute fase van de coronapandemie al lang voorbij lijkt, blijkt de nasleep nog lang niet verwerkt: veel ondernemers worstelen nog met de schulden die zij tijdens de crisis hebben opgebouwd. Tijdens de pandemie maakten ondernemers massaal gebruik van regelingen zoals bijzonder belastinguitstel en andere steunmaatregelen om te overleven. Achteraf moesten deze verplichtingen echter terugbetaald worden — en dat leidt bij velen tot langdurige schuldenlasten.
Volgens het onderzoek:
- heeft 43 procent van de ondernemers met acute financiële problemen coronaschulden;
- bij ongeveer 84 procent van deze ondernemers vormen deze coronaschulden het grootste deel van hun totale schuld.
Dat betekent dat de nalatenschap van de coronamaatregelen voor een aanzienlijk deel van de bedrijven nog steeds voelbaar is, zelfs jaren nadat de beperkingen zijn opgeheven.
Wie worden het zwaarst getroffen?
Hoewel schulden bij bedrijven van alle groottes voorkomen, voelt de kleinste groep — met name kleine mkb’ers en zzp’ers — de impact het zwaarst. In deze groepen kan een relatief kleine schuld al snel het voortbestaan van de onderneming bedreigen.
Voor grotere bedrijven kunnen schulden soms worden opgevangen via reserves of externe financiering, maar voor kleine ondernemers kunnen gelijke schulden fataal zijn omdat zij minder financiële buffer hebben.
Gevolgen voor ondernemers: financieel én mentaal
De gevolgen van deze schuldenlast zijn niet alleen zakelijk maar ook persoonlijk zwaar:
- Veel ondernemers ervaren stress, schaamte of zelfs lichamelijke klachten doordat zij constant financiële druk voelen.
- Sommigen geven aan dat de schulden hun mentale gezondheid aantasten, wat kan leiden tot copingstrategieën die op de korte termijn verlichting lijken te bieden maar op de langere termijn schadelijk kunnen zijn.
Deze blijvende druk illustreert dat de impact van de coronacrisis niet alleen economisch, maar ook sociaal en psychologisch doortrekt onder zelf-ondernemers.
Hulp zoeken blijft een uitdaging
Ondanks de ernst van de situatie blijkt dat slechts een klein deel van de ondernemers actief hulp zoekt bij financiële of professionele instanties. Veel ondernemers blijven proberen zelf uit de problemen te komen, wachten te lang om advies in te winnen of weten simpelweg niet waar ze terechtkunnen voor ondersteuning.
Experts signaleren dat de drempel om hulp te zoeken hoog blijft, mede door schaamte of een gevoel van eigen verantwoordelijkheid. Dit kan de stress verder verhogen en de kans op structurele oplossingen verkleinen.
Gevolgen voor toekomst
Hoewel het merendeel van de ondernemers niet direct in levensgevaarlijke financiële problemen zit, illustreert het feit dat honderdduizenden bedrijven schulden blijven dragen dat de nasleep van een crisis lang kan doorgaan — ook lang nadat de acute gezondheidsrisico’s voorbij zijn.
Voor beleidsmakers, financiële instellingen en ondersteunende organisaties biedt deze situatie een duidelijk signaal: er is behoefte aan blijvende en begrijpelijke ondersteuning voor ondernemers die nog steeds worstelen met de erfenis van de coronacrisis. Tegelijkertijd laat het zien hoe belangrijk het is om ondernemers vroegtijdig te helpen, zodat problemen niet uitgroeien tot acute bedreigingen voor bedrijfsoverleving.
Bron: Redactie SIEV Dagblad
